CÙ TỘC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Làng An Quán Độc Lập - Tự Do - Hạnh Phúc
Điện phương- Điện Bàn- Quảng Nam ----*****---- ----*****----
An Quán Ngày 02 tháng 4 năm 2011
nhằm ngày 29/02/năm Tân Mão

LỊCH SỬ CÙ TỘC LÀNG AN QUÁN

Kính thưa Bà con tộc họ, hiện nay trên đất Điện Bàn, Quảng Nam, Tộc Cù chúng ta có 02 nhà thờ Tộc, 01 nhà thờ tại Hà Gia, Điện Dương và 01 nhà thờ ở Làng An Quán, Điện Phương.
Theo gia phả ghi chép của tộc ở Điện Dương, nguyên quán xa xưa Thuỷ Tổ của Cù Tộc là Ông ở Tùng Dương Quận, Bà ở Kinh Triệu quận.
Các vị tiên linh xa xưa và tiền hiền của Cù tộc trãi qua rất nhiều đời. Tiền hiền của đại tộc Cù chúng ta gốc từ Đại Mỹ xã, Nga Sơn phủ, Thanh Hoá trấn, tiến vào nam chọn đất Trân Điền ( xưa), nay là xã Đại Cường, Đại Lộc, Quảng Nam để lập nghiệp. Vào cuối thế kỷ thứ 18, thời kỳ diệt Trịnh phù Lê, chống quân xâm lược Nhà Thanh, là thời kỳ nội chiến ác liệt, ông bà chuyển xuống xã Hà Mòi, nay thôn 3 xã Điện Dương, Điện Bàn an cư và đứng tiền hiền thứ 13 tại Hà Mòi, đó là Ông Cù Duy Thạnh hiệu Đại Lang và Bà Lê Thị Lộc hiệu Quí nương.
Ông bà Cù Duy Thạnh sinh hạ thế hệ thứ II là Ông Cù Duy Tre hiệu là Chánh Trực phối hôn cùng Bà ( chưa rõ họ tên),
Ông bà Cù Duy Tre sinh hạ thế hệ thứ III gồm có:
1/ Ông Cù Duy Thận chính là ông Tổ phái I
2/ Ông Cù Duy Tấn chính là ông Tổ phái II
3/Ông Cù Duy Hoán chính là ông Tổ phái III
4/Ông Cù Phước Linh chính là ông Tổ phái IV
5/Ông Cù Duy Dừa chính là ông Tổ phái V (chưa rõ ở đâu)
6/Bà Cù Thị Dưa
Ông Tổ phái III Cù Duy Hoán từ làng Hà Mòi chuyển lên an cư tại làng An Quán, Tổng An Nhơn, phủ Điện Bàn, nay là thôn Đông Khương, xã Điện Phương, huyện Điện Bàn. Nhà thờ Tộc Cù làng An Quán có lẻ cũng hình thành từ lúc này ( khoảng năm …..), được các bậc cao niên kể lại nhà thờ tộc Cù làng An Quán nằm ở gần bờ sông, bằng tranh tre, vách nứa, chịu cảnh bên lỡ, bên bồi, cùng với chiến tranh ác liệt, thiên tai, bão tố, lũ lụt, có những năm rất phi thường,khốc liệt con người không chế ngự được. Cuộc sống đoàn tụ bà con, họ hàng vốn có từ ngàn xưa, phải chịu cảnh phân tán, nhà cửa, ruộng vườn, làng mạc bị tàn phá. Những gì có được do tộc họ Cù tạo dựng ở tại làng An Quán xưa hầu như không còn nữa, kể cả khuôn viên nhà thờ tộc cũng bị dòng sông xói lở cuốn trôi, duy chỉ còn giữ lại được 5 bài vị thần chủ bằng gỗ với bút tích bằng chữ nho ghi tên họ của tiền nhân. Đến năm 1996, trước sự bức xúc về nơi thờ tự tổ tiên, ông bà, bà con dòng tộc cùng các vị cao niên đã quyết tâm vận động đóng góp mua đất, xây dựng nhà thờ Tộc Cù làng An Quán để kế tục truyền thống của ông bà đã có từ lâu. Từ ngày có nhà thờ Tộc đến nay, hằng năm bà con thân tộc chúng ta đã có dịp về với cội nguồn tổ tiên, có điều kiện qui tụ con cháu thờ cúng tổ tiên, gặp gỡ, giao lưu làm cho tình huyết thống càng thắm thiết hơn.

Từ làng An Quán, Ông Tổ Cù Duy Hoán hiệu là Quang Diệu cùng Bà Nguyễn Thị Nẫm hiệu Từ Nhũ sinh hạ được :
+ Thế hệ thứ 2 gồm:
1/ Ông Cù Duy Thuận
2/ Ông Cù Duy Tín
3/ Bà Cù Thị Giảo
4/ Bà Cù Thị Bắc
5/Bà Cù Thị Kiếm
6/Bà Cù Thị Tiềm

+ Thế hệ thứ 3:
- Ông Cù Duy Thuận hiệu Hoà Giãn, vợ là Bà Nguyễn Thị Tấn hiệu Tu viện sinh hạ được:
1/ Ông Cù Duy Trinh
2/ Bà Cù Thị Hoá ( vợ Ông Phạm Phú Thứ- Đông bàn)
3/ Ông Cù Duy Trí
4/ Bà Cù Thị Trường
- Ông Cù Duy Tín là Tri phủ Tân An cùng Bà Nguyễn Ý Đức sinh hạ 5 người con chưa rõ còn mất ở đâu.
+ Thế hệ thứ 4:
- Ông Cù Duy Trinh hiệu là Châu Chi cùng bà chánh thất Hồ Thị Phú hiệu Hương Nhuận sinh hạ được:
1/ Ồng Cù Duy Khương 4/ Bà Cù Thị Huyền
2/ Ông Cù Duy Khánh 5/ Bà Cù Thị Trân
3/ Ông Cù Duy Thông 6/ Ông Cù Duy Quảng
7/ Ông Cù Duy Ứng
- Ông Cù Duy Trinh hiệu là Châu Chi cùng bà thứ Trần Thị Quí sinh hạ được :
1/ Bà Cù Thị Sắc 4/ Bà Cù Thị Lý
2/ Bà Cù Thị Kiên 5/ Ông Cù Duy Duyệt
3/ Bà Cù Thị Lê 6/ Bà Cù thị Hương ( Bà
Ruộng)
- Ông Cù Duy Trí cùng Bà thứ Nguyễn Thị Đốc sinh hạ được :
1/ Cù Thị Song
2/ Ông Cù Duy Tự
3/ Cù Duy Nhơn
Như vậy đến thế hệ thứ IV Cù tộc làng An Quán đã hình thành 4 phái:
- Phái nhất: Ông Cù Duy Khương + Bà Ngô Thị Sùng
- Phái nhì : Ông Cù Duy Khánh + Bà Nguyễn Thị Kiết
- Phái ba : Ông Cù Duy Thông (Lâm) + Bà Trần thị Đẩu ( Khiêm)
- Phái tư : Ông Cù Duy Tự + Bà Nguyễn Thị Hữu
Và Ông Cù Duy Nhơn + Bà Phạm Thị Xuân



- Phái nhất: Ông Cù Duy Khương + Bà Ngô Thị Sùng sinh hạ được 4 con, có 2 ông là Cù duy Phong và Cù Phạm Hạng
* Chi I Ông Cù duy Phong sinh hạ 12 con, chúng ta biết được còn 2 ông là Ông Cù Đình Quí (Bác Cửu thám), Cù Đình Phiên và Ông Cù Đình Bá.
+ Ông Cù Đình Quí +Bà Hồ Tại Quang sinh hạ các Ông Cù Đình Thám, Cù Đình Ba, Cù Đình Khoa, Cù Đình Giáp
+ Ô Cù Đình Phiên + Võ Thị Tân sinh hạ Ô Cù Đình Hai
+ Ô Cù Đình Bá + Phạm thị Tâm sinh hạ 3 con gái Cù thị Tuyết Anh, Cù thị Kim Yến, Cù Thị Tâm Hà
* Chi II Ô Cù Phạm Hạng + bà Nguyễn Thị Niên sinh hạ Ô Cù Phạm Châu
+ Ô Cù Phạm Châu + Nguyễn Thị Bồi sinh hạ các ông Cù Phạm Phú Minh, Cù Phạm Phú Tâm, Cù Phạm Phú Giám, Cù Phạm Phú Bình

- Phái nhì : Ông Cù Duy Khánh + Bà Nguyễn Thị Kiết sinh hạ được10 người con , có ông: Cù duy Phương ( Xã Tảo), Cù Duy Nhất
• Chi I Ông Cù Duy Phương + Bà Nguyễn Thị Tý sinh hạ Ô Cù Duy Chu và Cù Duy Thảo ( cần bổ sung)
• Chi II Ô Cù Duy Nhất sinh hạ ô Cù Duy Thưởng, Cù Duy Thảng( cần bổ sung)

- Phái ba : Ông Cù Duy Thông (Lâm) + Bà Trần thị Đẩu ( Khiêm) sinh hạ được 8 người con, có 5 ông Cù Duy Hiển, Cù đình Nguyên, Cù duy Loan, Cù duy Phụng, Cù Duy Diệt.
• Chi I Ô Cù Duy Hiển sinh hạ Ô Cù Đá
+ Ô Cù Đá + Bà Nguyễn thị Niêm sinh hạ Cù Duy Đoan, Cù Duy Anh
• Chi II Ô Cù đình Nguyên ( Xã Kiên)+ Nguyễn Thị Liên sinh hạ Ô Cù Cẩm và các con gái Cù Thị Kiên, Cù Thị Tiền (Xu), Cù thị Thân(Vũ), Cù Thị Thiền ( chín), Cù thị Hiền.
+ Cù Cẩm có 2 con ở Pháp Lilian Cucam và Alene Cucam
• Chi III Ô Cù duy Loan ( Sĩ Hướng)+ Nguyễn Thị Tuân sinh hạ Ông Cù Duy Hướng, Cù Thị Chiểu, Cù Đình Phước ( Liếu ), Cù Đình Thọ ( Tuệ), Cù Thị Đệ.
+ Ông Cù Duy Hướng sinh hạ 3 con Cù Đình Cử, Cù Đình Thi, Cù Thị Khoa
+ Ô Cù Đình Thọ ( Tuệ) có 2 con gái Cù Thị Phượng, Cù Thị Chanh
• Chi IV Ô Cù duy Phụng + Võ Thị Ký sinh hạ Cù Thị Ký (Lục), Cù Vân, Cù vi Tánh, Cù Ngọc Sĩ.
+ Ô Cù Vân + Bà Lê thị Nho sinh hạ Cù Minh Tân, Cù Thị Cúc, Cù Ngọc, Cù Thanh Tuấn, Cù Thị Thu Hồng,Cù Lê Duy Thanh
+ Ô Cù vi Tánh (Bá) cùng bà 1 sinh hạ Cù thị Tâm, Cù vi Tiến, Cù thị Hiệp,Cù Thị Đào,Cù thị Tuyết, Cù Vi Tuấn, Cù vi Hùng, Cù thị Hoa. Bà 2 sinh hạ Cù Thị Nhung, Cù vi Tú, Cù thị Hà, Cù vi Long, Cù vi Ánh, Cù vi Hồng, Cù thị Nguyệt
+ Ô Cù Ngọc Sỹ + Bùi Thị Phượng sinh hạ Cù Đình Nam, Cù đình Phương, Cù thị Mỹ Nữ, Cù thị Tố Trinh, Cù Đình Toàn, Cù thị Bích Lạng, Cù thị Bích Lệ, Cù đình Long, Cù đình Tường, Cù ngọc Linh
- Phái tư : Ông Cù Duy Tự + Bà Nguyễn Thị Hữu sinh hạ 12 người con, có các ông sau: Cù duy Diễn (Tìm), Cù duy Mùi ( Ô Phằng), Cù Duy Xàng ( Ô Câu), Cù Duy Trung ( Ô Can), Cù Duy Dung, Cù Duy Tức, Cù Duy Tuế .
+ Ở Phái 4 hiện tại được biết Ô Cù Duy Mạnh ( Tức Ô Bằng) + Phạm thị Ưng có các con là Cù Thanh Sơn, Cù Thanh Hà.
+ Ô Cù Vi Hùng + Nguyễn Thị Khái có con trai là Cù Vi Cường
+ Ô Cù vi Hồ là Việt kiều Mỹ có con…………………( cần bổ sung)
+ Phái tư : Ông Cù Duy Nhơn + Bà Phạm Thị Xuân sinh hạ 6 con, có ông Cù Duy Minh ( Mẫn), Cù Duy Xuyên, Cù Duy Hý.( cần bổ sung).

Kính thưa quí tộc họ,do đất nước chiến tranh, gia phả tộc họ bị thất lạc,thân tộc người còn, người mất. Trên cơ sở Cù tộc phả ở Điện Dương, cùng với 5 bài vị của tổ tiên tại nhà thờ, các ghi chép trên bia mộ của tiền bối và thực tiễn hiện hữu các phái, chi thuộc tộc,Hội đồng gia tộc đã cố gắng thống kê gia tộc bằng sơ đồ nhưng không trách khỏi thiếu sót, đề nghị các phái tiếp tục tìm hiểu bổ sung để việc lập Gia phả Cù tộc làng An Quán sớm được tiến hành và hoàn chỉnh.
Người xưa có dạy rằng “ Nhà có gia phả như nước có quốc sử”, “ Bên trong và chung quanh ta luôn ẩn kín bao dĩ vãng về tổ tiên, ông bà, mà có người không biết đến, không biết là bất hiếu, biết mà không truyền lại cho đời sau là bất nhân…”, cho nên việc xây dựng gia phả mới giúp ta giải toả trọn vẹn “Đức Nghĩa Hiếu Ân”. Nhờ có gia phả mà con cháu tìm được cội nguồn, biết được quan hệ trong thân tộc, quan hệ bà con nội ngoại lưu truyền cho các thế hệ con cháu hiện nay và mai sau.
Kính thưa quí tộc họ, dù trong thời đại nào việc cúng kính với tổ tiên, ông bà là nghĩa cử tốt đẹp của con cháu, là truyền thống, là trách nhiệm của con cháu từ thế hệ này sang thế hệ khác. Gia tộc Cù mong muốn con cháu tiếp tục đoàn kết, chung sức vun đắp tộc họ, có những đóng góp nhiều hơn để việc chỉnh trang, tu bổ nhà thờ, xây dựng mồ mã tổ tiên đang còn dang dở.
Kính mong hương hồn các vị tiên linh Cù tộc phù hộ cho con cháu luôn mạnh khoẻ, thành đạt, thành tâm, vạn sự như ý trong cuộc sống đời thường./.